Repatriëring van buitenlandse patiënten vanuit het UZA

Wie gaat dat betalen?

Als buitenlanders in BelgiŽ onverwacht ernstig ziek worden of een ongeluk krijgen, stelt dat soms heel wat problemen. Een vrachtwagenchauffeur die van de baan sukkelt of een toerist die een hartinfarct krijgt: het kan het begin zijn van een lange lijdensweg.
'De opname wordt in veel gevallen gedekt door de ziekteverzekering, maar de ellende begint als die mensen bij hun terugkeer medisch vervoer nodig hebben. Vaak blijken die kosten niet verzekerd', zegt Miranda Van de Wiele, hoofd patiŽntenbegeleiding.
Zeker als de afstand te groot is voor een ambulancerit en er nood is aan een medisch begeleide vlucht, stelt zich de vraag wie dat gaat financieren. Een gewone burger kan zoiets eenvoudigweg niet betalen.

Rol patiŽntenbegeleiding

Bemiddeling
Van de Wiele: 'Voor ons begint dan vaak een lange onderhandelingsfase met tal van instanties en partijen: verzekeringsmaatschappijen, de ambassade, het consulaat, de werkgever van de patiŽnt, artsen en verpleegkundigen hier en in het thuisland... Dan besef je pas wat voor een kluwen al die verschillende verzekeringssystemen vormen. En de verschillen tussen landen onderling maken het niet eenvoudiger.'
'Het is vaak bellen en blijven bellen om iets gedaan te krijgen', valt maatschappelijk werker Lieve Verbist haar bij. 'We stoppen niet bij een nee, maar blijven zoeken naar oplossingen. Soms lukt dat, soms ook niet. Niet zelden zijn er ook taalproblemen, zodat er soms een tolk nodig is.'

Psychosociale opvang
Naast de begeleiding bij die administratieve rompslomp is er ook de psychosociale opvang van de patiŽnt en zijn familie.
Van de Wiele: 'Die mensen krijgen veel te slikken. Niet alleen moeten ze verwerken dat de patiŽnt wellicht nooit meer de oude wordt, er is ook de angst dat hij niet thuis raakt. Dat veroorzaakt boosheid en paniek.'

Verhaal van Spaanse vrachtwagenchauffeur

Maatschappelijk werker Ingrid Borremans haalt het verhaal aan van een Spaanse vrachtwagenchauffeur die in BelgiŽ een acute levensbedreigende aandoening kreeg, en van wie geen enkele instantie de terugvlucht wilde betalen.
'Een familielid van hem is naar hier gereisd en zat elke dag op onze dienst. Die vrouw sprak alleen Spaans en was amper uit haar bergdorp geweest. Gelukkig werkte hier toen een stagiaire die Spaans geleerd had. Wekenlang hebben wij elke dag gebeld naar Spanje en de Spaanse ambassade om de situatie geregeld te krijgen. Maar niemand wilde de kosten op zich nemen. Uiteindelijk heeft dat zo lang aangesleept dat die man genoeg hersteld was om een gewone vlucht te nemen, vergezeld van een verpleegkundige.'

Geplande opname: infobrochure

Ook bij geplande opnames van buitenlanders kunnen er onaangename verrassingen zijn. Een Nederlander die in het UZA een operatie ondergaat, maar tegen de verwachting in naar huis moet met medisch vervoer, kan die kosten niet altijd op zijn verzekeraar verhalen.
'Voor die patiŽnten hebben we een infobrochure gemaakt, in samenwerking met de dienst spoedgevallen en Leo Avonds, hoofd patiŽntenadministratie. We adviseren patiŽnten vooraf met hun verzekeraar te bespreken of deze een eventuele repatriŽring met een ziekenwagen betaalt. Zo willen we hun zelfredzaamheid verhogen. De infobrochure is beschikbaar bij patiŽntenbegeleiding', zegt Van de Wiele.

RepatriŽring van Belgen vanuit het buitenland

Prof. dr. Luc Beaucourt, diensthoofd spoedgevallen in het UZA, heeft de leiding over de medische repatriŽringen bij de VAB. 'Mensen moeten beseffen dat ze met hun gewone ziekteverzekering onvoldoende gedekt zijn', klinkt het.

Rol UZA bij VAB-repatriŽringen

Bij repatriŽringen door de VAB zorgt het UZA voor de artsen en verpleegkundigen. Zij doen dit tegen een vergoeding tijdens hun vrije tijd.
'Die repatriŽringen gebeuren meestal met de ambulance of via een lijnvlucht. Maar als de patiŽnt een gewone vlucht niet aankan of er te weinig tijd is, wordt een sanitaire vlucht ingeschakeld. We sturen dan een arts en verpleegkundige met een zelf ingelegd vliegtuig.'

Wat dekt verzekering?

In tegenstelling tot wat veel mensen denken, wordt een medische repatriŽring niet altijd volledig gedekt door de gewone ziekteverzekering.
'Deze is vooral bedoeld voor de medische kosten. Ik raad mensen sterk aan een extra verzekering te nemen als ze op vakantie vertrekken', onderstreept Beaucourt.
Maar ook over bijkomende reisverzekeringen bestaan misverstanden. Zo denken mensen vaak dat ze met zo'n polis altijd recht hebben op een repatriŽring als hen iets overkomt.
Beaucourt: 'Zo eenvoudig is het niet. We vragen eerst een medisch rapport van de arts ter plaatse. Als we een repatriŽring raadzaam achten, moeten nog drie artsen hun fiat geven: de behandelende lokale geneesheer, de geneesheer van de luchthaven ter plaatse en de geneesheer van de luchtvaartmaatschappij.'
In de Verenigde Staten stelt zich het bijkomende probleem dat Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen geen zieken aan boord nemen. Als er geen luchthaven in de buurt is vanwaar Europese luchtvaartmaatschappijen vliegen, moet er dus een dure sanitaire vlucht ingelegd worden.
'Daarvoor hebben we goede contacten met Lufthansa. Die maatschappij beschikt over een medische cabine die als een gesloten entiteit - een kleine intensieve zorgen als het ware - aan boord geschoven wordt. Indien nodig kunnen we zo'n vlucht aanvragen. Maar ook dat kost fortuinen. Een reden te meer om je goed te verzekeren', besluit Beaucourt.

Ene reisverzekering is andere niet

Bij de VAB worden jaarlijks zo'n 9.300 medische dossiers geopend, waarvan een kleine 1.900 in een repatriŽring uitmonden.
'De belangrijkste groep zijn reizigers die hun vlucht moeten uitstellen vanwege een oorontsteking of ernstige reizigersziekte', zegt Ivo Bonte, coŲrdinator netwerk op de alarmcentrale van de VAB. 'Op de derde plaats komen hartinfarcten en hersenbloedingen, gevolgd door ongevallen.'
Bonte raadt mensen aan om altijd goed na te trekken waarop hun reisverzekering recht geeft. Soms worden bijvoorbeeld de reiskosten gedekt van de patiŽnt, maar niet van het familielid dat mee is achtergebleven om hem te begeleiden.
'Andere reisverzekeringen bieden dan weer de mogelijkheid dat een familielid de kinderen komt oppikken als vader of moeder in het ziekenhuis wordt opgenomen. Of ze organiseren de terugreis als in het thuisland een familielid ernstig ziek wordt of overlijdt.'

Bron: maguza.be