Hemodialyse versus peritoneale dialyse

Hemodialyse

Bij sommige patiŽnten gaat de nierwerking zo sterk achteruit dat ze aan de nierdialyse belanden, al dan niet in afwachting van een niertransplantatie. De meest gebruikte techniek in BelgiŽ is hemodialyse, waarbij het bloed via een pompsysteem over een kunstnier geleid wordt. De patiŽnt komt drie keer per week naar het ziekenhuis of een low-care dialysecentrum, voor een behandeling van telkens vier uur. Een tijdrovende aangelegenheid die moeilijk te combineren is met een job. Daar staat tegenover dat veel patiŽnten zich veilig voelen in het ziekenhuis en het contact met medepatiŽnten belangrijk vinden.
Medisch bekeken is hemodialyse belastender dan PD. Nogal wat patiŽnten krijgen regelmatig last van een bloeddrukval, en er is ook meer bloedverlies, waardoor de patiŽnten meer erythropoŽtine (EPO) moeten innemen.

Peritoneale dialyse

Een volledig andere techniek is peritoneale dialyse of PD. Bij die behandeling verlopen de zuivering van het bloed en de verwijdering van het overtollige vocht via het eigen buikvlies of peritoneum. Via een katheter wordt een steriele vloeistof - het dialysaat - in de buikholte gebracht. Die blijft daar een aantal uur en neemt intussen de nodige afvalstoffen en vocht op. Nadien wordt het dialysaat opnieuw verwijderd.
PD gebeurt thuis, hetzij manueel, hetzij met een toestel. 'Bij de manuele techniek hangt de patiŽnt de zak met vloeistof aan een statief en loopt het dialysaat zo in de buikholte, waarna het vier tot zes uur ter plaatse blijft. Meestal zijn er vier cycli per 24 uur. De patiŽnt is telkens zo'n 20 minuten met de behandeling bezig. Bij automatische PD wordt de dialyse gestuurd door een toestel. 's Avonds wordt de patiŽnt aangesloten en 's morgens is de behandeling afgelopen', legt Ichiche uit.
PD is een zachte en continue therapie, waardoor de patiŽnt minder streng moet diŽten en zich minder vermoeid voelt. Een nadeel is het risico op buikvliesinfecties, waarmee velen vroeg of laat te maken krijgen. Sommige patiŽnten komen niet in aanmerking voor PD, bijvoorbeeld doordat hun buikvlies niet meer van optimale kwaliteit is.
Voor de patiŽnt thuis kan starten, krijgt hij een paar dagen ambulant opleiding in het ziekenhuis. Als alles goed gaat, komt hij nadien nog een keer om de zes weken op controle. Bij problemen kan hij altijd - ook 's nachts - de PD-verpleegkundige contacteren.
Ichiche: 'We hebben liever dat de patiŽnt een keer te veel belt dan te weinig. Hij moet het gevoel hebben dat hij goed omringd is en dat hij ook voor kleine probleempjes bij ons terecht kan. Zo heeft de behandeling de meeste kans op slagen.'
PD-patiŽnten dragen meer verantwoordelijkheid, maar genieten ook meer vrijheid. Ze moeten niet zo vaak naar het dialysecentrum komen en besteden minder tijd aan hun behandeling. Sommigen combineren ze met een job.

Keuze aan patiŽnt

In het UZA kiest bijna de helft van de patiŽnten voor PD. In Vlaanderen is dat gemiddeld maar zo'n 10 procent.
'De keuze van behandeling is heel persoonlijk', weet Ichiche. 'Sommigen kiezen voor PD omdat ze dat de meest flexibele methode vinden, anderen willen die techniek juist niet omdat je dan elke dag met je behandeling bezig bent. Het is zeker niet zo dat PD voorbehouden is aan jonge patiŽnten. We hebben zelfs PD-patiŽnten die in een rust- en verzorgingstehuis wonen.'
In het UZA worden patiŽnten volledig vrijgelaten bij hun keuze. 'Tenzij er medische argumenten zijn, proberen we mensen nooit in een bepaalde richting te duwen. Ik raad patiŽnten aan om bewust een keuze te maken en zich daar helemaal achter te stellen. Valt de behandeling toch tegen, dan moeten ze vooral niet aarzelen om dat met hun arts te bespreken. Als er medisch geen bezwaar is, kunnen ze altijd omschakelen', onderstreept Ichiche.

Bron: maguza.be